Ka la 28 Mmesa, Lefapha la Merafo la Guinea le lokollotse semmuso data e bontshang hore, ka lebaka la tlhokeho e tswelang pele ho tswa mebarakeng ya kantle ho naha, tlhahiso ya bauxite ya naha kotareng ya pele ya 2026 e fihletse keketseho e kgolo ya 25%. Ka nako e ts'oanang, ha e tobane le bothata ba hajwale ba ditheko tse tlase tsa bauxite, mmuso wa Guinea o rera ho kenya tshebetsong dithibelo tsa kantle ho naha ho phahamisa ditheko tsa diminerale le ho sireletsa ho phela le ntshetsopele ya dikgwebo tse nyane tsa merafo ya lehae.
Ho ya ka tlhahisoleseding e qaqileng, kotara ya pele ya 2026, palo ya bauxite ya Guinea e romellwang kantle ho naha e eketsehile haholo, e fihla ho ditone tse ka bang dimilione tse 60.9, e leng keketseho ya 25.3% ha e bapiswa le ditone tse dimilione tse 48.6 nakong e tshwanang selemong se fetileng. Kgolo e habeli ya tlhahiso le palo ya thepa e romellwang kantle ho naha e totobatsa tlhokeho e matla ya bauxite ya Guinea mmarakeng wa lefatshe. Jwalo ka "mmuso wa bauxite" wa lefatshe, polokelo ya bauxite ya Guinea e etsa hoo e ka bang 25% ya polokelo yohle ya lefatshe mme ke tshehetso ya mantlha ya lefatshe.indasteri ea aluminiumketane ea phepelo. Matla a eona a tlhahiso le ho romela kantle ho naha a ama ka kotloloho mokhoa oa phepelo le tlhoko ea bauxite lefatšeng ka bophara.
Ho makatsang ke hore keketseho ea bongata ba thepa e romeloang kantle ho naha ha ea ka ea lebisa ho boeleng ha litheko tsa bauxite, empa ho e-na le hoo e bontšitse ho theoha ho tsoelang pele. Ho ea ka lintlha tsa morao-rao tsa tlhokomelo tse tsoang k'hamphaning ea boeletsi, theko ea bauxite ea Guinea e theohetse ho $32 ho isa ho $38 ka tonne, e leng ntlha e tlase ka ho fetisisa ho tloha ka Hlakubele 2022. Theko e tlase e hatelitse ka kotloloho phaello ea lik'hamphani tsa merafo, ka tšusumetso e kholo haholo ho basebetsi ba merafo ba banyenyane.
Ha e le hantle, mmuso wa Guinea o se o ntse o tshwenyehile ka theko e tlase ya bauxite. Letona la wona la merafo le ile la senolela setjhaba mathoasong a Hlakubele hore mmuso o rera ho kenya tshebetsong dithibelo tsa ho romela kantle ho naha ka Mmesa. Letona le boletse ka ho hlaka hore tlhoko e fokolang ya mmaraka ya hajwale e lebisitse kgatellong e kgolo ya phaello bakeng sa dikgwebo tsa merafo, haholoholo bakeng sa merafo e menyenyane e tobaneng le kgatello ya ho phela. Morero wa mantlha wa dithibelo tsa ho romela kantle ho naha tse kentsweng tshebetsong morerong ona ke ho fetola bongata ba ho romela kantle ho naha ho phahamisa ditheko tsa bauxite, ho netefatsa lekeno le utlwahalang la dikgwebo tsa merafo tsa lehae, le ho laola taolo ya mmaraka wa merafo.
Bakeng sa mokhoa o latelang oa 'maraka, bahlahlobisisi ba entse qeto e hlakileng: leha thepa ea bauxite ea Guinea e ntse e le matla ka Mmesa, ka ho kenngoa tšebetsong semmuso ha lithibelo tsa mmuso tsa kantle ho naha, ho lebelletsoe hore kholo ea tlhahiso ea bauxite ea naha e tla fokotseha haholo hamorao ka 2026. Batho ba ka hare ho indasteri ba ekelitse hore joalo ka morekisi e moholo ka ho fetisisa oa bauxite lefatšeng, ho kenngoa tšebetsong ha maano a thibelo ea kantle ho naha Guinea ho ke ke ha ama lebelo la tlhahiso ea merafo ea lehae feela, empa ho ka boela ha fetisetsa haholoanyane ketane ea indasteri ea aluminium ea lefats'e, ho baka phello ea ketane litšenyehelong le phepelong ea liindasteri tse tlase tse kang alumina le aluminium ea electrolytic.
Ho tlalehoa hore lithibelo tse reriloeng tsa ho romela thepa kantle ho naha tsa Guinea lekhetlong lena ha se thibelo ea ho romela thepa kantle ho naha, empa ke mohato oa bohlokoa oa ho tsitsisa litheko ka ho laola bongata ba thepa e romeloang kantle ho naha le ho laola bongata ba oli e kenngoang 'marakeng. Ena hape ke mohato oa bohlokoa bakeng sa naha ho sebetsana le keketseho ea phepelo ea bauxite lefatšeng ka bophara le ho theoha ha litheko. Pele, mmuso oa Guinea o ne o boetse o keneletse 'marakeng oa merafo ka ho kopanya litokelo tsa merafo le tlhahiso e tloaelehileng. Ho kenngoa tšebetsong ha lithibelo tsa ho romela thepa kantle ho naha lekhetlong lena ho tla bontša boikemisetso ba oona ba ho boloka nts'etsopele e tsitsitseng ea indasteri ea merafo ea lehae.
Nako ea poso: Mots'eanong-06-2026
